SDÜ İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 4, Sayı 4 (1999)

ÖLÜM CEZASININ KALDIRILMASINA İLİŞKİN GELİŞMELER VE SUÇLULARIN İADESİ HUKUKUNA ETKİSİ

Faruk TURHAN

Özet


İnsan haklarına ilişkin sözleşmeler, talep eden devlette ölüm cezasının bulunması halinde iadenin bir insan hakkı ihlali olduğuna ilişkin herhangi bir hüküm içermemekle birlikte, ölüm cezasını iç hukukundan kaldıran devletlerin bir çoğu artık, ölüm cezasına adli yardım yoluyla katkıda bulunmak istememekte, iadeyi ölüm cezasına mahkum etmeme/cezayı İnfaz etmeme şartına bağlamaktadırlar. Bu da uluslararası ilişkilerde krizlere ve en ağır suçlan işleyenlerin cezasız kalmasına sebep olmaktadır. Avrupa Konseyi, ölüm cezasının kaldınlmasına yönelik aldığı kararlarla bugün Avrupa'yı "ölüm cezasından arındırmış kıta" haline getirmiştir. Türkiye'nin en fazla iade trafiğinin bulunduğu Almanya, Avusturya, Fransa, İtalya ve Hollanda gibi ülkeler Türkiye'de 15 yıldan beri ölüm cezasının İnfazı yapılmamakla birlikte, Türkiye'nin verdiği garantileri yeterli bulmayarak ölüm cezası tehlikesi bulunduğu gerekçesiyle iade taleplerini reddetmektedirler. Türkiye, Anayasa gereği sanığın ölüm cezasına mahkum edilmeyeceği/infaz edilmeyeceği şeklinde garanti vermesi mümkün olmadığı için, ölüm cezası Türk hukukundan kaldınlıncaya kadar ya TCK'ya ekleyeceği bir madde ile veya ikili sözleşmeler yoluyla Türk mahkemelerini bu konuda bağlayıcı çözüm getirmelidir.
İnsan Haklan, Ölüm Cezası, Suçlulann İadesi, AİHS, Uluslararası Hukuk.